Electronic Arts heeft aangekondigd dat de aankoop van het bedrijf door een groep investeerders, waar het PIF, het Public Investment Fund van Saoedi-Arabië, Silver Lake en Affinity Partners deel van uitmaken, met succes is afgerond. Met een waarde van 55 miljard is dit de grootste hefboomovername uit de geschiedenis, wat het al tot een belangrijke gebeurtenis maakt, zelfs buiten de videogame-industrie. Maar ook een verschrikkelijke gebeurtenis.
Waarom? Omdat er in deze gebeurtenis voor niemand ook maar enig goed nieuws zit. Een hefboomovername is nooit goed nieuws en al helemaal niet als je kijkt naar iedereen die bij de aankoop betrokken is. En dat gaan we ontleden. Want dit is vreselijk nieuws voor de industrie, voor de werknemers van EA en ook voor ons, als consumenten en spelers, die gaan zien hoe onze opties in de nabije toekomst dramatisch zullen verslechteren.
Een soort overname die niet toegestaan zou moeten worden
Om te beginnen gebeurt de overname via wat bekendstaat als een hefboomovername. Heel gebruikelijk vóór de crisis van 2008, maar tegenwoordig met argwaan bekeken en zelden gebruikt, houdt dit soort overnames in dat de koper een deel van het geld voorschiet en de rest van de overnamewaarde met geleend geld financiert. Dat doet die via een lening van banken of private-equityfirma’s, aan wie hij het geld probeert terug te betalen met het geld dat het bedrijf met zijn winst genereert.
Deze tactiek werd vóór de vastgoedcrisis van 2008 gebruikt om massaal vastgoed op te kopen en ook giftige activa te camoufleren. De redenering is dat de vastgoedmarkt nooit inzakt en, in het verlengde daarvan, waardeloze panden in pakketten verkocht konden worden met zeer waardevolle panden die dat compenseerden. Het geld van de schuld zou worden terugverdiend omdat vastgoed nooit daalt en schulden uiteindelijk altijd worden afbetaald. Totdat dat niet gebeurde, er zo’n ernstige wereldwijde crisis ontstond dat we de gevolgen er nog steeds van voelen en er ook nog altijd ernstige argwaan tegenover dit soort overnames bestaat.
Sterker nog, de overname is verdacht. EA is een bedrijf met 1,49 miljard aan schulden: hoe je het ook wendt of keert is het geen rendabele overname. Aangezien JP Morgan 20 miljard dollar aan schuld heeft verstrekt om de overname mogelijk te maken, komt het bedrijf daarmee uit op 21,49 miljard dollar schuld. En dat doet het bovendien zonder een goede reden waarom JP Morgan zich hiermee zou inlaten.
Er zijn in feite maar twee redenen. De eerste is het idee dat de wereldwijde groei van videogames eeuwig doorgaat. Dat ze, hoewel die op een punt van duidelijke stagnatie is beland nadat ze maar bleef groeien en in 2020 een massale groei kende door externe factoren —dat wil zeggen, dat iedereen door COVID-19 thuis opgesloten zat—, geloven dat die groei in de daaropvolgende jaren krachtig zal terugkeren. De tweede is er een die veel logischer is. J.P.Morgan is een van de weinige Amerikaanse financiële instellingen met sterke banden met Saoedi-Arabië, met banden die al meer dan een eeuw teruggaan. Dat doet vermoeden dat er meer achter zit.
We hebben geen bewijs om te zeggen dat J.P.Morgan weet dat EA nooit in staat zal zijn de schuld af te betalen die het bij hen is aangegaan, maar het lijkt twijfelachtig dat, als wij het weten, sommige van de grootste financiële analisten ter wereld het niet zouden weten. Iets wat doet vermoeden dat, met zulke nauwe banden met het Saoedische regime, hun belangen van een andere aard zijn. Niet financieel, maar commercieel. De stabiliteit in een relatie behouden en misschien meer zekerheden dan het lijkt.
Waarom een investering doen waarvan je weet dat je die niet gaat terugverdienen?
Deze investering gaat niet worden terugverdiend. Het is onmogelijk. EA zal nooit de hoeveelheid winst kunnen genereren die daarvoor nodig is. Dan blijven er twee mogelijkheden over: nu het een privébedrijf is geworden en het PIF 93,4% van de aandelen heeft, dat de Saoedi’s het tot het uiterste kunnen monetiseren; of dat, uitgaande van het voorgaande, het PIF andere plannen heeft dan geld verdienen en J.P.Morgan, Silver Lake en Affinity Partners Saoedi-Arabië te vriend willen houden. Beide zijn logisch en waarschijnlijk ligt het antwoord ergens halverwege de twee.
EA heeft zich gekenmerkt door een zeer agressieve monetisatie. De introductie van lootboxes, kaarten en microbetalingen in hun games is aan de orde van de dag en is in de loop der tijd alleen maar versterkt. Waarbij juist EA FC hun meest winstgevende game is, precies vanwege de hoeveelheid extra betalingen waar die op draait, waardoor het praktisch functioneert als een grote Skinner-box: verslaaft het zijn gebruikers doordat het een conditionering creëert waarbij ze, als ze niet betalen, niet verder kunnen spelen zoals ze dat eerder deden.
Dat alles kunnen ze nog veel verder opvoeren dan ze al doen op allerlei manieren. Nog meer microbetalingen, in nog meer titels, maar ze kunnen ook nieuwe vormen van monetisatie toevoegen. Sommige daarvan hebben ze al laten doorschemeren. Zo hebben ze bijvoorbeeld verklaard dat ze gepersonaliseerde advertenties in games willen invoeren, met het idee dat merken betalen om te verschijnen doordat hun producten daarin gesponsord opduiken. En nog in 2021 zeiden ze tegen hun investeerders dat NFT’s de toekomst waren en dat ze die gingen uitbuiten. Iets wat ze in titels zo populair als EA Madden NFL hebben gedaan, in elk geval tot 2023.
Maar dat is niet het enige doel dat Saoedi-Arabië met deze overname kan hebben. Het kan ook een ander hebben: het regime van het land witwassen. Een regime waar slavernij legaal is, waar executies de norm zijn, waar discriminatie op alle terreinen welig tiert, en dat bij talrijke gelegenheden in verband is gebracht met schendingen van de mensenrechten.
Om zijn imago op te poetsen hebben ze videogames en sport systematisch gebruikt. Zo namen ze EVO over, het grootste vechtspeltoernooi ter wereld. Ook namen ze SNK over, een zeer geliefd videogamebedrijf, en ze brachten zelfs Cristiano Ronaldo in Fatal Fury omdat hij spits was van Al Nassr, een team uit de Saoedische profvoetballiga. En Ubisoft heeft in zijn recente Assassin’s Creed Mirage gratis een uitbreiding toegevoegd die zich afspeelt in de regio Al-Ula en door het PIF werd gefinancierd. De reden? Het toerisme in dit gebied promoten.
Wat we in het proces verliezen
Het is duidelijk dat het PIF met deze overname een helder doel heeft: de winst maximaliseren terwijl het het imago van het regime witwast. Olie is niet oneindig. De rest van de natuurlijke hulpbronnen van de regio ook niet. Ze moeten niet alleen hun investeringsportefeuille diversifiëren, maar ook als respectabele zakenpartners worden gezien om internationaal zaken te kunnen doen. En ze moeten dat in de komende tien jaar doen of ernstige problemen tegemoetzien.
Kan J.P.Morgan die 20 miljard dollar terugkrijgen? Nee. Of niet rechtstreeks. Waarschijnlijk kan het een substantieel deel daarvan terugkrijgen via een extreem agressieve monetisatie van de titels, via de langzame ontmanteling van EA —door IP’s, studio’s, eigendommen te verkopen—, en ook via andere nevenvoordelen: de deals die de Saoedi’s hun aanbieden in ruil voor het financieren van deze schuld waarvan ze weten dat die niet zullen kunnen afbetalen. Want, en dit is het geheim van hefboomschulden, iedereen weet dat deze schulden niet kunnen worden betaald. De vraag is wat je wint doordat ze niet kunnen worden betaald.
Wat J.P.Morgan, net als Silver Lake en Affinity Partners, ermee wint lijkt duidelijk: zijn relaties met Saoedi-Arabië aanhalen. Plus wat er zich achter de schermen kan afspelen. Voor Saoedi-Arabië is het zijn imago oppoetsen en in de toekomst winstgevender zaken kunnen doen, wanneer het niet meer wordt beschouwd als een land dat de mensenrechten schendt en waarmee samenwerken onaanvaardbaar is, omdat het dan verbonden is met Cristiano Ronaldo, EA en de WWE. En als ze onderweg geld kunnen verdienen aan videogames, dan is dat mooi meegenomen.
