Sony Interactive Entertainment liet op 1 juli 2026 weten dat alle nieuwe PlayStation-games vanaf januari 2028 alleen nog digitaal uitkomen. Voor veel spelers voelt dat als het sluiten van een hoofdstuk. Hideo Kojima, de man achter Metal Gear en Death Stranding, kijkt alweer een stap verder en ziet een grotere dreiging opdoemen: cloud gaming. Dat fysieke media verdwijnen, vindt hij pijnlijk. Maar een toekomst zonder lokale gamebestanden, zegt Kojima, is pas echt een nachtmerrie, omdat bezit dan nog verder naar de achtergrond verdwijnt.
Die keuze van Sony komt niet uit de lucht vallen. Het bedrijf wijst op hoe snel spelers zijn overgestapt op digitale aankopen. De belangrijkste cijfers en gevolgen op een rij:
- In het vierde kwartaal van boekjaar 2025 bestond 85% van de volledige softwareverkoop op PlayStation 5 (PS5) en PlayStation 4 (PS4) uit digitale downloads, aldus Sony Interactive Entertainment.
- Over het hele boekjaar lag dat aandeel op 78%, ook volgens Sony Interactive Entertainment. De meerderheid van de verkoop is dus al digitaal.
- Minder kosten voor productie, minder gedoe rond distributie, en een groter deel van de verkoop loopt direct via de PlayStation Store. Vanuit zakelijk oogpunt is die beslissing dus goed te volgen.
- Downloads zijn iets anders dan fysieke exemplaren. Voor spelers ligt dat een stuk minder eenvoudig, want een download is niet hetzelfde als een doosje in de kast dat over tien jaar nog gewoon werkt, zolang de hardware meewerkt.
- Bij cloud gaming heb je vaak niet eens lokale gamebestanden. Precies daar zit Kojima’s zorg: je speelt via servers die volledig in handen zijn van een bedrijf, terwijl je de gamebestanden zelf niet bezit en ook niet bewaart.
- En dan is er nog het verschil tussen digitale licenties en echt eigendom. Wie digitaal koopt, haalt meestal geen blijvend bezit in huis, maar een licentie voor toegang. Die toegang kan in theorie verdwijnen door serverafsluitingen, aangepaste voorwaarden of andere zakelijke en politieke keuzes.
Dat wantrouwen is de afgelopen jaren alleen maar sterker geworden. Sony maakte eerder zelf bekend dat meer dan 550 films die gebruikers al hadden gekocht uit hun digitale bibliotheken zouden verdwijnen, zonder restitutie.
Films en games zijn natuurlijk niet dezelfde markt, maar voor consumenten is de les helder: digitaal gekocht betekent nog niet dat iets blijvend beschikbaar blijft. Intussen is de steun voor fysieke media ook niet bepaald klein. Volgens Circana had 82% van de PS5-consoles die tot oktober 2024 in de Verenigde Staten werden verkocht een discdrive. En in een poll van Digital Foundry, met meer dan 45.000 deelnemers, zei 86% dat fysieke media nog altijd belangrijk zijn.
De reactie kwam dan ook snel. Volgens de teller van de petitie ‘Don’t Kill the Disc’ kwamen er in minder dan 24 uur meer dan 16.000 handtekeningen bij. Ook bredere initiatieven als ‘Stop Killing Games’ krijgen opnieuw aandacht, met oproepen om toegang, eigendom en gamebehoud beter te beschermen.
Intussen wordt een toekomst zonder discs steeds voorstelbaarder. Analisten verwachten dat een PlayStation 6 rond 2028 zonder standaard discdrive verschijnt. Daarnaast gaan er geluiden dat Microsoft test met functies die fysieke discs omzetten in digitale rechten. Of spelers daar echt op zitten te wachten, is weer een heel andere kwestie.
De markt schuift duidelijk richting digitaal. Toch laat Kojima’s waarschuwing zien waarom deze discussie nog lang niet klaar is. Gemak wint steeds meer terrein. Echt bezit verdwijnt stukje bij beetje uit beeld.
